Kurhan i cmentarzysko sprzed epoki brązu w dukielskich lasach. Naukowcy zakończyli badania

Edward Marszałek, rzecznik Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Krośnie przypomina, że kurhan i cmentarzysko ciałopalne w lesie na tzw. Łazach w Nadleśnictwie Dukla odkryli i przebadali naukowcy z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Rzeszowskiego.

- W leśnym od wieków terenie odkryte zostało cmentarzysko ciałopalne i osobny duży obiekt kurhanowy z dwoma zidentyfikowanymi pochówkami, związane z  tzw. kulturą pilińską, która przenikała na teren Dukielszczyzny z terenów obecnej Słowacji i Węgier - informuje Edward Marszałek.

Dziś (25 czerwca) o badaniach kurhanu datowanego na XV-XIII wiek p.n.e. szczegółowo opowiedzieli archeolodzy. Metodykę prac prowadzonych w latach 2024-2025 i ich efekty przedstawił dr Wojciech Pasterkiewicz z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Rzeszowskiego. 

- Dotąd mieliśmy tylko pojedyncze ślady i luźne znaleziska z tego okresu, natomiast przebadane cmentarzysko daje nam pojęcie o stosunkowo dużej trwałości tej kultury na północnym skłonie Beskidu Niskiego - podkreśla dr Pasterkiewicz.

Zaznacza, że wyniki badań wymagają jeszcze szeregu analiz i konfrontacji z ustaleniami naukowców z południowej strony Karpat. 

- Ale na pewno przesuwają naszą wiedzę o stałych mieszkańcach tego terenu o całe tysiąclecia. Tak duży obiekt świadczy o sporej  trwałości osadnictwa z tego okresu - dodaje. 

Potwierdziły to badania antropologiczne szczątków kostnych znalezionych na cmentarzysku. 

- Prezentująca je Joanna Rogóż z Instytutu Archeologii URz, objaśniała niuanse, pozwalające stwierdzić, że pochówki dotyczyły osób w bardzo różnym wieku, a więc należących do grup rodzinnych, osiadłych - relacjonuje Edward Marszałek. 

Dodaje, że ciekawostką było przebadanie węgli znalezionych w cmentarzysku. Pochodziły one z różnych gatunków drewna: bukowego, grabowego, modrzewiowego, jak również z nieoznaczonych gatunków lipy i klonu. Zaprezentowano też rekonstrukcję glinianej urny ze szczątków znalezionych w kurhanie.

Leśny sektor w sanockim skansenie

Konferencja była też okazją do spotkania członków Zespołu ds. Leśnego Dziedzictwa Kulturowego przy RDLP w Krośnie i prezentacji koncepcji leśnego sektora w Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku.  

- Mając do dyspozycji ponad osiem hektarów lasu na terenie skansenu, pracujemy nad formułą leśnego szlaku, na którym znalazłyby się zapomniane już urządzenia do ryzowania drewna, piętrzenia wody dla spławu, koliba drwali, elementy szkółki leśnej, jak również historyczny obiekt biura nadleśnictwa i zabudowania gospodarcze, dające spore możliwości ekspozycyjne - tłumaczył Marcin Krowiak, dyrektor MBL w Sanoku.

Dodał, że rozpoczęta została procedura pozyskania niektórych obiektów kubaturowych. 

- Mam nadzieję, że w ciągu kilku najbliższych lat uda się cały zamysł zrealizować przy wsparciu bieszczadzkich nadleśnictw - mówił dyrektor MBL w Sanoku.