Nowy kierunek rozwoju OSP. Przygotowanie do zadań ochrony ludności i obrony cywilnej

Założeniem strategii jest tzw. profilowanie jednostek OSP, czyli przypisanie im wyspecjalizowanych zadań na wypadek sytuacji kryzysowych, klęsk żywiołowych, a także zagrożeń o charakterze nadzwyczajnym. Takie podejście ma umożliwić lepszą koordynację działań, efektywniejsze wykorzystanie zasobów oraz dostosowanie kompetencji jednostek do realnych potrzeb regionów.

Profilowanie wynika z obowiązku opracowania strategii rozwoju jednostek ochrony przeciwpożarowej, przewidzianego w przepisach ustawy o Państwowej Straży Pożarnej oraz ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej. Dokument ten ma objąć zarówno zadania stricte ratownicze, jak i działania wspierające ochronę ludności.

Przykładowe obszary, w których OSP będą mogły pełnić wyspecjalizowane role:

• organizacja lub wsparcie w przygotowaniu wyżywienia dla ludności,
• dostarczanie wody pitnej oraz wody do celów higieniczno-sanitarnych,
• pomoc w organizacji miejsc tymczasowego zakwaterowania,
• wsparcie logistyczne i inżynieryjne działań ratowniczych,
• pomoc medyczna oraz udział w organizacji punktów pomocy,
• alarmowanie, ostrzeganie i informowanie ludności,
• ewakuacja ludzi, zwierząt, mienia i dóbr kultury,
• przygotowanie i obsługa obiektów zbiorowej ochrony,
• wsparcie działań poszukiwawczych oraz innych czynności pomocniczych.

Profil dopasowany do lokalnych potrzeb

Nie zakłada się jednolitego modelu dla wszystkich jednostek. Profil działania ma być ustalany indywidualnie, w oparciu o analizę lokalnych zagrożeń, istniejącą infrastrukturę, wyposażenie, wyszkolenie strażaków oraz potrzeby danej gminy lub powiatu. Celem jest racjonalne rozmieszczenie zdolności operacyjnych i uniknięcie dublowania tych samych specjalizacji na niewielkim obszarze.

Jednocześnie wytyczne przewidują, że nie każda jednostka OSP musi zostać objęta profilowaniem. Liczba oraz rodzaj profili mają odpowiadać rzeczywistemu zapotrzebowaniu na danym terenie.

Wspólny system bezpieczeństwa

Celem wdrażanych zmian jest:

• lepsze przygotowanie struktur państwa i samorządów na sytuacje kryzysowe,
• usprawnienie współdziałania służb ratowniczych i administracji publicznej,
• pełniejsze wykorzystanie potencjału Ochotniczych Straży Pożarnych,
• budowa spójnego i odpornego systemu reagowania na zagrożenia.

Profilowanie ma wzmocnić rolę OSP nie tylko jako siły ratowniczej, ale również jako ważnego elementu systemu ochrony ludności i obrony cywilnej.

Realne działania już teraz

Proces opracowania strategii rozwoju systemu ochrony przeciwpożarowej, obejmującej profilowanie jednostek OSP, jest już realizowany. Komendy PSP prowadzą konsultacje z jednostkami samorządu terytorialnego oraz przedstawicielami OSP. Kluczowym założeniem jest partnerski charakter tych działań – profile mają być ustalane w drodze uzgodnień i porozumienia z zainteresowanymi jednostkami.

Strategia ma zostać opracowana w najbliższych miesiącach, zgodnie z harmonogramem wynikającym z obowiązujących przepisów prawa.

To kolejny krok w kierunku budowy nowoczesnego systemu bezpieczeństwa, w którym Ochotnicze Straże Pożarne pozostają jednym z jego fundamentów – zarówno w działaniach ratowniczych, jak i w szeroko rozumianej ochronie ludności.