Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
piątek, 20 listopada 2026 08:16
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama

Nowy program profilaktyki raka płuca na Podkarpaciu. Kto może skorzystać z badań?

Na Podkarpaciu ruszył nowy program profilaktyki raka płuca finansowany przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Osoby w wieku od 50 do 74 lat, spełniające określone kryteria, mogą bezpłatnie i bez skierowania wykonać niskodawkową tomografię komputerową. Badania prowadzone są w Łańcucie i Sędziszowie Małopolskim.
Nowy program profilaktyki raka płuca na Podkarpaciu. Kto może skorzystać z badań?

Autor: Podkarpacki Oddział Wojewódzki NFZ

Ministerstwo Zdrowia rozszerzyło listę programów profilaktycznych finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Nowy program dotyczy profilaktyki raka płuca.

Według danych Krajowego Rejestru Nowotworów z 2022 roku, w Polsce odnotowuje się ok. 20,7 tys. nowych zachorowań na raka płuca rocznie. Z powodu tego nowotworu umiera ok. 26 tys. osób rocznie, czyli ponad 1/5 wszystkich zgonów nowotworowych. Według prognoz w 2029 roku na raka płuca zachoruje ok. 32,5 tys. osób. Rak płuca jest w Polsce najczęstszą przyczyną zgonów nowotworowych, głównie z powodu późnego wykrywania. Z paleniem tytoniu związane jest 85–90 proc. zachorowań.

- Na Podkarpaciu w tym roku aż 3 254 osoby skorzystały z opieki medycznej w związku z rakiem płuca. 1 296 z nich wymagało pobytu na oddziale szpitalnym - informuje Rafał Śliż, rzecznik prasowy Podkarpackiego NFZ.

Na czym polega badanie?

Podstawą nowego programu jest niskodawkowa tomografia komputerowa (NDTK), która pozwala wykryć nawet niewielkie zmiany w płucach, zanim pojawią się objawy choroby.

- Niskodawkowa tomografia komputerowa to bardzo bezpieczne, szybkie i bezbolesne badanie, które wykorzystuje bardzo małą dawkę promieniowania, znacznie niższą niż w standardowej tomografii komputerowej. Nie wymaga podania kontrastu ani specjalnego przygotowania - wyjaśnia dr Paweł Bożek, specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej.

Dodaje, że oprócz wczesnego wykrywania zmian mogących wskazywać na raka płuca badanie pozwala również rozpoznać inne nieprawidłowości, takie jak rozedma czy zmiany śródmiąższowe płuc. 

- Umożliwia także ocenę zwapnień miażdżycowych w tętnicach wieńcowych oraz innych narządów znajdujących się w obszarze badania - mówi dr Paweł Bożek.

Program obejmuje nie tylko wykonanie tomografii, ale także wizytę kwalifikacyjną oraz konsultację, podczas której lekarz omówi wynik i przedstawi dalsze zalecenia. W zależności od stwierdzonych zmian pacjent może zostać skierowany na kolejne badanie kontrolne po 3, 6 lub 12 miesiącach albo do dalszej diagnostyki.

Kto może skorzystać z programu?

Program skierowany jest do osób, które palą papierosy lub paliły je w przeszłości. Podstawowym kryterium jest wiek oraz historia palenia wynosząca co najmniej 20 tzw. paczkolat.

Z badań mogą skorzystać osoby w wieku od 55 do 74 lat, które nadal palą lub rzuciły palenie nie wcześniej niż 15 lat temu.

Program obejmuje również osoby w wieku od 50 do 54 lat, jednak w ich przypadku wymagane jest występowanie dodatkowych czynników ryzyka. Mogą to być m.in. przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), wcześniejsze zachorowanie na określone nowotwory, rak płuca u najbliższych członków rodziny czy narażenie na szkodliwe substancje w miejscu pracy.

Czym są „paczkolata”? To wskaźnik określający ilość wypalonego tytoniu. Przykładowo osoba, która przez 20 lat paliła jedną paczkę papierosów dziennie, ma za sobą 20 paczkolat. Taki sam wynik dotyczy osoby palącej dwie paczki dziennie przez 10 lat.

Liczbę paczkolat można samodzielnie sprawdzić za pomocą internetowego kalkulatora – TUTAJ.

Program nie obejmuje osób:

  • które w ciągu ostatnich 12 miesięcy miały wykonywaną tomografię komputerową (TK) klatki piersiowej
  • u których rozpoznano raka płuca lub chorobę nowotworową z zajęciem układu oddechowego, a od zakończenia leczenia nie minęło jeszcze 5 lat
  • z objawami klinicznymi tj. krwioplucie, chrypka, niezamierzona utrata masy ciała lub przewlekły kaszel trwający powyżej 8 tygodni
  • z przeciwskazaniami do wykonania niskodawkowej tomografii komputerowej, np. stan ogólny uniemożliwiający wykonanie procedur diagnostycznych.
Gdzie można wykonać bezpłatne badanie?

Na Podkarpaciu program realizowany jest obecnie w dwóch placówkach Voxel:

  • Łańcut – ul. Paderewskiego 5, tel. do rejestracji - 17 225 61 37
  • Sędziszów Małopolski – ul. Wyspiańskiego 14, tel. do rejestracji 17 781 30 25

Wizytę można zarezerwować też online – TUTAJ.

Podkarpacki oddział NFZ informuje, że pierwsze badania w Łańcucie i Sędziszowie Małopolskim wykonano w sobotę (7 listopada). Dodaje, że badania nie podlegają rejonizacji, więc można wybrać dowolną pracownię w Polsce, która podpisała umowę z NFZ. 

W województwie świętokrzyskim są dwie umowy: Kielce i Chęciny, w województwie lubelskim 3 umowy: dwie z Lublinie oraz w Krasnystawie. W województwie małopolskim również 3 umowy: dwie w Krakowie i jedna w Wadowicach. 

Lista placówek realizujących program dostępna jest w wyszukiwarce NFZ „Gdzie się leczyć” (TUTAJ). Szczegółowe informacje o kryteriach udziału można znaleźć również na stronie Narodowego Funduszu Zdrowia (TUTAJ).

Program jest bezpłatny, a pacjent nie potrzebuje do niego skierowania. Wystarczy, że zgłosi się do placówki medycznej, która ma kontrakt z NFZ na realizację tego programu. Świadczenia w nowym programie są nielimitowane, co oznacza, że Fundusz płaci za każde wykonane badanie.

- Programy profilaktyczne to prosty sposób, by zadbać o zdrowie, zanim pojawią się pierwsze objawy choroby. Dzięki regularnym badaniom można wcześnie wykryć niepokojące zmiany, zwiększyć szanse na skuteczne leczenie i uniknąć poważnych konsekwencji zdrowotnych. Nie warto czekać, aż organizm upomni się o uwagę – profilaktyka to inwestycja w zdrowie, sprawność i lepszą jakość życia - podkreśla Rafał Śliż.


Autor: Podkarpacki Oddział Wojewódzki NFZ

Autor: Podkarpacki Oddział Wojewódzki NFZ

Autor: Podkarpacki Oddział Wojewódzki NFZ

Więcej o autorze / autorach:
Podziel się
Oceń

Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
PRZECZYTAJ
Reklama
  
Reklama